ساعت هفت صبح است. در یخچال را باز می‌کنید تا شیر صبحانه را بردارید و می‌بینید پاکتی که هنوز سه روز تا تاریخ انقضایش مانده، ترش شده است. شب هم که سراغ سالاد می‌روید، کاهوی ته طبقه پایین مثل یک تکه شیشه یخ زده. اولین فکری که به ذهن می‌رسد خرابی یخچال است؛ اما در بیشتر خانه‌ها مقصر اصلی یک ولوم کوچک یا چند عدد روی پنل است که سال‌ها کسی به آن دست نزده.
تنظیم درجه یخچال شاید یکی از ساده‌ترین کارهای خانه به نظر برسد، اما همین چند درجه اختلاف تعیین می‌کند غذای شما چند روز تازه بماند، موتور دستگاه چقدر کار کند و قبض برق آخر ماه چقدر باشد. در این راهنما عدد درست برای یخچال و فریزر، تفاوت تنظیم در فصل‌های مختلف، روش کار با مدل‌های قدیمی و دیجیتال و کارهایی را که وقتی یخچال سرد نمی‌کند باید انجام دهید، قدم‌به‌قدم مرور می‌کنیم. اگر قصد خرید یخچال و فریزر دوقلو یا مدل‌های دیگر را دارید، میتوانید آن را با بهترین قیمت از پلازا دیجیتال خریداری کنید.
درجه یخچال چند باشد؟
دمای مناسب یخچال بین ۳ تا ۵ درجه سانتی‌گراد و برای فریزر ۱۸- درجه است. این بازه سلیقه‌ای نیست؛ زیر ۵ درجه رشد باکتری‌های عامل فساد به‌شدت کند می‌شود و بالای صفر ماندن دما هم جلوی یخ زدن میوه و سبزی را می‌گیرد. اگر بخواهید فقط یک عدد را به خاطر بسپارید، ۴ درجه بهترین دمای یخچال برای اغلب خانواده‌هاست؛ نقطه تعادلی میان تازگی مواد غذایی و مصرف انرژی. در ادامه میتوانید دلایل یخ زدن داخل یخچال را نیز مطالعه کنید.
درجه مناسب یخچال برای هر بخش
نکته‌ای که کمتر به آن توجه می‌شود این است که دمای همه نقاط یخچال یکسان نیست. هوای سرد پایین می‌رود و در یخچال هر بار که باز می‌شود، بیشترین گرما را می‌گیرد. به همین دلیل چیدمان درست به اندازه خود عدد تنظیم‌شده اهمیت دارد:
| بخش | دمای تقریبی | مناسب برای |
|---|---|---|
| محفظه صفر (Chiller) | ۰ تا ۲ درجه | گوشت، مرغ و ماهی تازه برای یکی دو روز |
| طبقات میانی و پایین | ۳ تا ۵ درجه | لبنیات، غذای پخته، تخم‌مرغ |
| کشوی میوه و سبزی | کمی گرم‌تر از طبقات | سبزیجات برگی و میوه |
| در یخچال | گرم‌ترین بخش | سس، نوشیدنی و مربا؛ نه شیر و تخم‌مرغ |
| فریزر | ۱۸- درجه | گوشت منجمد، غذای آماده، یخ |
تنظیم درجه فریزر؛ چرا ۱۸- عدد طلایی است؟
دمای مناسب فریزر ۱۸- درجه سانتی‌گراد است؛ دمایی که در آن فعالیت میکروب‌ها عملا متوقف می‌شود و بافت و طعم غذا برای ماه‌ها حفظ می‌شود. سردتر کردن فریزر تا ۲۲- یا ۲۴- درجه معمولاً فقط برای منجمد کردن سریع مقدار زیادی گوشت تازه لازم است. برای همین بسیاری از مدل‌ها قابلیت «سوپر فریز» دارند که چند ساعت دما را پایین می‌آورد و بعد خودکار به حالت عادی برمی‌گردد. نگه داشتن دائمی فریزر در این دما فقط برق بیشتری مصرف می‌کند و کیفیت نگهداری را چندان بهتر نمی‌کند.
اگر یخچال شما از مدل‌های بالا‌پایین با یک ترموستات است، بخش فریزر تنظیم جداگانه ندارد و ولوم داخل یخچال سرمای هر دو قسمت را کنترل می‌کند. در این مدل‌ها باید با تغییر همان یک ولوم تعادل را پیدا کنید.
تنظیم یخچال در فصل‌های مختلف
دمای محیط مستقیماً روی عملکرد یخچال اثر می‌گذارد؛ پس تنظیمی که در دی‌ماه جواب می‌دهد، لزوماً در مرداد هم درست کار نمی‌کند.
درجه یخچال در تابستان
در روزهای گرم، دمای آشپزخانه بالاتر است و در یخچال هم بیشتر باز و بسته می‌شود. در این فصل بهتر است ولوم را یک پله سردتر کنید یا در مدل‌های دیجیتال دما را روی ۳ درجه بگذارید. همچنین حدود ۱۰ سانتی‌متر فاصله پشت دستگاه با دیوار را حفظ کنید، غذای داغ را پیش از خنک شدن داخل یخچال نگذارید و دستگاه را از اجاق گاز و نور مستقیم آفتاب دور نگه دارید.
درجه یخچال در زمستان
اینجا یک نکته غافلگیرکننده وجود دارد: در یخچال‌های تک‌ترموستات، اگر آشپزخانه خیلی سرد باشد، حسگر بخش یخچال زود به دمای هدف می‌رسد و کمپرسور کمتر روشن می‌شود. نتیجه این است که فریزر به‌اندازه کافی سرد نمی‌ماند و ممکن است مواد منجمد کمی آب شوند. به همین دلیل روی برچسب یخچال‌ها «کلاس اقلیمی» درج می‌شود؛ مثلاً کلاس N برای محیط ۱۶ تا ۳۲ درجه و کلاس T برای محیط ۱۶ تا ۴۳ درجه طراحی شده است. در زمستان دما را روی ۴ تا ۵ درجه نگه دارید و ولوم را بیش از حد پایین نیاورید.
تنظیم دمای یخچال در مدل های مختلف
روش تنظیم به نوع کنترل دستگاه بستگی دارد. قبل از هر تغییری، دفترچه راهنمای یخچال را یک بار نگاه کنید؛ چون برخی برندها منطق عددگذاری متفاوتی دارند.
تنظیم درجه یخچال قدیمی
در مدل‌های مکانیکی، اعداد روی ولوم (معمولا ۱ تا ۷) درجه سانتی‌گراد نیستند، بلکه شدت سرمایش را نشان می‌دهند. در بیشتر این یخچال‌ها هرچه عدد بزرگ‌تر باشد، دستگاه سردتر کار می‌کند و صفر یعنی خاموش. در شرایط عادی ولوم را روی عدد میانی (۳ یا ۴) بگذارید، هر بار فقط یک پله تغییر دهید و پیش از تغییر بعدی ۲۴ ساعت صبر کنید تا دمای داخل تثبیت شود.
تنظیم درجه یخچال دیجیتال
در مدل‌های دیجیتال، عدد روی نمایشگر همان دمای هدف بر حسب درجه سانتی‌گراد است. معمولاً با فشردن دکمه Fridge یا Freezer بین دماهای مختلف جابه‌جا می‌شوید و اگر پنل قفل باشد، باید دکمه Lock را چند ثانیه نگه دارید. حالت‌هایی مثل Eco یا Vacation هم برای زمانی که چند روز در خانه نیستید مفید هستند. در یخچال و فریزرهای ساید بای ساید هر بخش جداگانه تنظیم می‌شود؛ پس کافی است یخچال را روی ۴ و فریزر را روی ۱۸- بگذارید.
ترفند کارشناسی: به دماسنج اعتماد کنید، نه به حدس
حسگر یخچال دمای یک نقطه مشخص را می‌سنجد، نه کل فضا را. یک دماسنج ساده را داخل لیوانی آب در طبقه میانی بگذارید و صبح روز بعد عدد آن را بخوانید. آب نوسان‌های لحظه‌ای ناشی از باز شدن در را حذف می‌کند و دمای واقعی محل نگهداری غذا را نشان می‌دهد.
علت سرد نکردن یخچال چیست؟
اگر تنظیمات درست است اما یخچال هنوز خنک نمی‌کند، این موارد را به ترتیب بررسی کنید:
- لاستیک در فرسوده: یک برگ کاغذ را لای در بگذارید و ببندید؛ اگر به‌راحتی بیرون کشیده شد، هوای گرم از همان‌جا نفوذ می‌کند.
- کندانسور خاک‌گرفته: شبکه پشت یا زیر یخچال را هر شش ماه یک بار با جاروبرقی تمیز کنید تا گرما راحت دفع شود.
- پر بودن بیش از حد: چیدن ظرف‌ها جلوی دریچه‌های هوا، به‌خصوص در مدل‌های نوفراست، گردش سرما را مختل می‌کند.
- برفک سنگین: لایه ضخیم یخ مثل عایق عمل می‌کند و راندمان را پایین می‌آورد. درباره دلایل آن در مقاله علت برفک یخچال چیست؟ مفصل توضیح داده‌ایم.
- خرابی ترموستات، حسگر یا نشتی گاز: اگر موارد بالا مشکلی نداشتند، تشخیص این ایرادها کار تکنسین است.
جمع بندی
تنظیم درجه یخچال یک کار یک‌باره نیست؛ بهتر است با تغییر فصل یا تغییر عادت‌های مصرف، یک بار دیگر به آن سر بزنید. خلاصه کار ساده است: یخچال روی ۴ درجه، فریزر روی ۱۸- درجه، در تابستان یک پله سردتر و در زمستان کمی ملایم‌تر. هر بار فقط یک تغییر کوچک بدهید و با یک دماسنج ساده نتیجه را بسنجید.
اگر با وجود همه این تنظیمات، یخچال قدیمی شما هنوز دمای ثابتی ندارد یا مصرف برقش بالاست، شاید وقت آن رسیده باشد که نگاهی به انواع یخچال و فریزر با کنترل دیجیتال و برچسب انرژی بهتر بیندازید.
به نظر شما چه نکات دیگری در تنظیم درجه یخچال اهمیت دارند؟ در قسمت نظرات برای ما بنویسید.
سوالات متداول درباره تنظیم درجه یخچال
درجه مناسب یخچال و فریزر در تابستان و زمستان چند است؟
دمای مناسب یخچال در تمام فصل‌ها معمولا بین ۳ تا ۵ درجه سانتی‌گراد و دمای استاندارد فریزر ۱۸- درجه است. در تابستان ممکن است لازم باشد دمای یخچال را کمی پایین‌تر تنظیم کنید، اما در زمستان بهتر است عملکرد دستگاه را متناسب با دمای محیط بررسی کنید.
درجه یخچال قدیمی را روی چند بگذاریم؟
در بیشتر یخچال‌های قدیمی که ولوم مکانیکی دارند، عدد بزرگ‌تر به معنی سرمای بیشتر است. بهتر است در شرایط عادی ولوم را روی عدد میانی، یعنی ۳ یا ۴، قرار دهید و پس از ۲۴ ساعت دمای داخل یخچال را بررسی کنید.
چرا یخچال با وجود تنظیم درجه مناسب، به‌اندازه کافی سرد نمی‌کند؟
کثیف بودن کندانسور، خرابی لاستیک در، مسدود شدن دریچه‌های گردش هوا و برفک بیش از حد از دلایل رایج سرد نکردن یخچال هستند. اگر با بررسی این موارد مشکل برطرف نشد، احتمال خرابی ترموستات، حسگر دما یا وجود مشکل در سیستم سرمایش مطرح است و باید دستگاه را تکنسین بررسی کند.
22 مهر 1405
18 شهریور 1405
13 شهریور 1405
13 شهریور 1405
بله
روبیکا